Sala Luster Fazanga


Pewnego dnia cesarzowa Wu zadała Fazangowi następujące pytanie:

- Czcigodny mistrzu, rozumiem, że człowiek zdobywa swą wiedze na dwa sposoby: jednym jest doświadczenie - metoda bezpośrednia, a drugim jest wnioskowanie - metoda pośrednia. Rozumiem również, że pięć świadomości i alaja korzystają tylko z metody bezpośredniej; natomiast umysł, czyli szósta świadomość, może korzystać z obydwu metod; dlatego konkluzje świadomego umysłu nie zawsze są godne zaufania. Wiele tekstów mówi o wiarygodności bezpośredniego doświadczenia i jego wyższości nad pośrednim wnioskowaniem. Twoje wyjaśnienie nauki huayan było bardzo jasne i błyskotliwe; czasem okiem umysłu mogę niemal ujrzeć ogromne dharmadhatu i tu i tam dotknąć kilka punktów wielkiej totalności. Ale są to tylko pośrednie przypuszczenia i domysły. Przed osiągnięciem oświecenia nie można naprawdę zrozumieć totalności w sposób bezpośredni. Zastanawiam się jednak, czy przy pomocy swego geniuszu możesz dokonać demonstracji, która odsłoni tajemnice dharmadhatu - łącznie z takimi cudami, jak: "wszystko w jednym" i "jedno we wszystkim", jednoczesne powstawanie wszystkich obszarów, wzajemne przenikanie i zawieranie się wszystkich dharm, wolność od przeszkód przestrzeni i czasu, itp.?

Po chwili zastanowienia Fazang powiedział:

- Spróbuję, Wasza Wysokość. Demonstracja zostanie przygotowana niebawem.

Kilka dni później Fazang przyszedł do cesarzowej i powiedział:

- Wasza Wysokość, jestem gotowy. Proszę, chodź ze mną do miejsca, gdzie dokonam demonstracji.

Potem poprowadził cesarzową do pokoju wyłożonego lustrami. Na suficie i podłodze, na wszystkich czterech ścianach, a nawet w czterech rogach pokoju umieszczone były ogromne lustra - wszystkie zwrócone licami do siebie. Następnie na środku pokoju ustawił posążek buddy, a obok niego płonącą pochodnię.

- Ach, jakie to fantastyczne! Jakie cudowne! - krzyczała cesarzowa, patrząc na tę wspaniałą panoramę nieskończonych wzajemnych odbić. Fazang zaczął mówić do niej powoli i spokojnie:

- Wasza Wysokość, oto demonstracja totalności w dharmadhatu. W każdym lustrze w tym pokoju znajdziesz odbicia wszystkich pozostałych luster, razem z odbitym w nich wizerunkiem buddy. W każdym odbiciu każdego lustra znajdziesz odbicia wszystkich pozostałych luster, razem z wizerunkiem buddy odbitym w każdym z nich. Nigdzie niczego nie brakuje, ani nic nie znajduje się na niewłaściwym miejscu. Ta demonstracja jasno ukazuje zasadę wzajemnego przenikania i zawierania. Widzimy tutaj przykład jednego we wszystkim i wszystkiego w jednym - w ten sposób ujawniona została tajemnica obszaru obejmującego obszar ad infinitum. Zasada jednoczesnego powstawania różnych obszarów ukazuje się tutaj w sposób tak oczywisty, że niepotrzebne jest żadne wyjaśnienie. Nieskończone odbicia różnych obszarów powstają teraz jednocześnie bez najmniejszego wysiłku; robią to naturalnie w doskonale harmonijny sposób (...)

-Jeśli chodzi o zasadę wolności od przeszkód przestrzeni, można ją zademonstrować w następujący sposób. - mówiąc to, wyjął z rękawa kryształową kulę i położył na swej dłoni. - Wasza Wysokość, teraz widzimy wszystkie lustra i ich odbicia w tej małej kryształowej kuli. Mamy tutaj przykład pokazujący, jak małe zawiera duże oraz jak duże zawiera małe. Oto demonstracja wolności od przeszkód "rozmiarów" albo przestrzeni.

Natomiast wolność od przeszkód czasów - przeszłość wchodząca w przyszłość i przyszłość wchodząca w przeszłość - nie może być ukazana w tej demonstracji, gdyż jest to przecież demonstracja statyczna, pozbawiona dynamiki elementów czasowych. Przy pomocy zwykłych środków trudno jest zademonstrować wolność od przeszkód czasów i wolność od przeszkód czasu i przestrzeni. Aby być w stanie obserwować taką "demonstracje", trzeba najpierw osiągnąć inny poziom. W każdym razie, Wasza Wysokość, mam nadzieję, że ta prosta demonstracja osiągnęła swój cel ku twemu zadowoleniu.


Garma C.C. Changa
"Buddyjska Nauka o Całości Istnienia"
Wydawnictwo A, Kraków 1999
www.awyd.com.pl